Δώδεκα αγκαλιές τη μέρα: Μύθος, επιστήμη ή μια τρυφερή υπενθύμιση;

Πόσες αγκαλιές έδωσες σήμερα;

Είναι μια από εκείνες τις ερωτήσεις που σπάνια κάνουμε στον εαυτό μας. Κι όμως, μέσα στην πίεση της καθημερινότητας, στις ατελείωτες υποχρεώσεις, στα βιαστικά «γεια» και στα βλέμματα που συχνά είναι προσηλωμένα σε μια οθόνη, η ανθρώπινη επαφή είναι από τα πρώτα πράγματα που αφήνουμε πίσω.

Η σκέψη αυτή μου ήρθε στο μυαλό πρόσφατα, καθώς μια αγαπημένη φίλη μου θύμησε εκείνον τον κλασικό κανόνα των αγκαλιών: «Χρειαζόμαστε τέσσερις αγκαλιές τη μέρα για να επιβιώσουμε, οκτώ για να διατηρηθούμε και δώδεκα για να αναπτυχθούμε», μια φράση που αποδίδεται στην οικογενειακή θεραπεύτρια Virginia Satir.

Τι κρύβεται πίσω από τους αριθμούς;

Βέβαια, δεν γνωρίζουμε με ακρίβεια αν ο αριθμός αυτός βασίζεται σε αυστηρή επιστημονική έρευνα· πιθανότατα όχι. Όμως, αυτό ελάχιστη σημασία έχει. Πίσω από αυτούς τους αριθμούς κρύβεται μια βαθιά, αναμφισβήτητη αλήθεια: ο άνθρωπος είναι πλασμένος για επαφή.

Μια ειλικρινής αγκαλιά μπορεί να εκφράσει όσα τα λόγια αδυνατούν να χωρέσουν. Γίνεται παρηγοριά στον πόνο, ενθάρρυνση στον φόβο, χαρά στη συνάντηση και, κυρίως, μια σιωπηλή αλλά ηχηρή διαβεβαίωση: «Είμαι εδώ για σένα».

Η επιστήμη πίσω από τη θαλπωρή

Τα τελευταία χρόνια, η νευροεπιστήμη και η ψυχολογία έχουν αποδείξει και με τη βούλα αυτό που η καρδιά μας γνωρίζει ενστικτωδώς. Όταν αγκαλιάζουμε κάποιον που εμπιστευόμαστε, ο οργανισμός μας απελευθερώνει γενναιόδωρα ωκυτοκίνη—την ορμόνη που συνδέεται άμεσα με το αίσθημα της ασφάλειας, της εμπιστοσύνης και του βαθιού δεσίματος.

Την ίδια στιγμή, τα επίπεδα της κορτιζόλης (του στρες) υποχωρούν, βοηθώντας το σώμα και το νευρικό μας σύστημα να χαλαρώσουν. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι ένα παιδί, όταν χτυπήσει, τρέχει ενστικτωδώς στην αγκαλιά του γονιού του. Ο πόνος δεν εξαφανίζεται ως διά μαγείας, αλλά αλλάζει ο τρόπος που το σώμα και η ψυχή τον διαχειρίζονται.

Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τους ενήλικες, όσο κι αν συχνά το ξεχνάμε. Μπορεί να δυσκολευόμαστε να ζητήσουμε μια αγκαλιά, αλλά την έχουμε ανάγκη περισσότερο απ’ όσο παραδεχόμαστε.

Σημαντική σημείωση: Φυσικά, δεν αισθάνονται όλοι οι άνθρωποι άνετα με τη σωματική επαφή, και τα προσωπικά όρια κάθε ανθρώπου αξίζουν απόλυτο σεβασμό. Μια αγκαλιά έχει αξία μόνο όταν προσφέρεται και γίνεται δεκτή με ελευθερία· δεν είναι ποτέ υποχρέωση.

Μια αγκαλιά για κάθε σχέση της ζωής μας

Η ομορφιά της αγκαλιάς είναι πως παίρνει διαφορετική μορφή ανάλογα με τον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας.

Σκεφτείτε τα παιδιά μας: για εκείνα, η αγκαλιά δεν είναι απλώς τρυφερότητα, είναι η ίδια τους η ασφάλεια. Είναι το ασφαλές λιμάνι τους σε έναν κόσμο που τους φαίνεται συχνά τεράστιος και απειλητικός.

Στον σύντροφό μας, η αγκαλιά γίνεται η γέφυρα που επανενώνει δύο κόσμους μετά από μια κουραστική μέρα. Είναι ο τρόπος να πούμε «σε βλέπω, σε αγαπώ και σε στηρίζω» χωρίς να πούμε ούτε λέξη.

Στους γονείς μας, καθώς τα χρόνια περνούν, μια αγκαλιά κλείνει μέσα της την ευγνωμοσύνη για όλα όσα μας έδωσ συχνά γίνεται κι ένας τρόπος να τους προσφέρουμε εμείς πια τη θαλπωρή που μας χάριζαν όταν ήμασταν μικροί.

Και τέλος, στους φίλους μας, σε εκείνους τους ανθρώπους που επιλέγουμε για οικογένειά μας, η αγκαλιά είναι η γιορτή της παρουσίας τους. Είναι το «χαίρομαι που υπάρχεις στη ζωή μου» και η σιωπηλή υπόσχεση πως στα δύσκολα θα είμαστε εκεί.

Όπως είχαμε επισημάνει και σε παλαιότερη κουβέντα μας για τις μορφές που αντιλαμβανόμαστε την αγάπη, ο καθένας μας «ακούει» και εκφράζει το συναίσθημα με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Για κάποιους η αγάπη είναι ο λόγος, για άλλους η προσφορά, και για πολλούς από εμάς είναι η ίδια η φυσική, απτή εγγύτητα. Η αγκαλιά συμπυκνώνει αυτή ακριβώς τη γλώσσα στο πιο ζεστό της αποτύπωμα.

Μια μικρή κίνηση, μια μεγάλη δύναμη

Ίσως λοιπόν το «δώδεκα αγκαλιές τη μέρα» να μην είναι ένας αυστηρός στόχος που πρέπει να κυνηγήσουμε με άγχος. Είναι απλώς μια γλυκιά υπενθύμιση να πλησιάσουμε λίγο πιο κοντά τους ανθρώπους μας.

Συχνά αναζητούμε περίπλοκες λύσεις για να νιώσουμε καλύτερα, παραβλέποντας τις απλούστερες και πιο ισχυρές πράξεις αγάπης που έχουμε ήδη στη διάθεσή μας.

Σήμερα, λοιπόν, μην μπεις στη διαδικασία να μετρήσεις αγκαλιές.

Αρκεί να μην ξεχάσεις να δώσεις μία. Ίσως να είναι ακριβώς αυτό που είχε ανάγκη ο διπλανός σου ή, γιατί όχι, εσύ ο ίδιος.