Γιατί γυρίζουμε στα βιβλία που έχουμε ήδη διαβάσει;

Καμιά φορά στέκομαι μπροστά στη βιβλιοθήκη μου, κοιτάζω τα βιβλία που περιμένουν τη σειρά τους και καταλήγω να τραβάω από το ράφι ένα που έχω ήδη διαβάσει. Θυμάμαι πάνω κάτω τι θα συμβεί και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ξέρω μέχρι και σε ποιο σημείο θα συγκινηθώ. Αν με ρωτούσε όμως κάποιος εκείνη τη στιγμή τι έχω όρεξη να διαβάσω, θα του έδειχνα αυτό που κρατάω.

Έχει να κάνει με το πώς νιώθω τη μέρα που απλώνω το χέρι μου στο ράφι. Άλλο βιβλίο θα ανοίξω όταν έχω ανάγκη να βυθιστώ σε μια ιστορία αγάπης κι άλλο όταν θέλω να γυρίσω για λίγο στα παιδικά μου χρόνια. Κι υπάρχουν βιβλία που μου έρχονται στον νου πολύ πριν σκεφτώ ότι έχω όρεξη να διαβάσω. Τα θυμάμαι με αφορμή μια κουβέντα, ένα τραγούδι ή την πρώτη μέρα που ανάβουμε τα φωτάκια του δέντρου.

Ο Μπρούτζινος Καβαλάρης

θα το διάλεγα μια μέρα που θα ήθελα να νιώσω ξανά εκείνη την ανυπομονησία που μου προκαλούν ορισμένες ιστορίες αγάπης. Μου αρέσει το παράδοξο της δεύτερης ανάγνωσης. Ξέρεις τι περιμένει τους ήρωες κι όμως, όσο διαβάζεις, πιάνεις τον εαυτό σου να αγωνιά για εκείνους. Κι επειδή ξέρεις τι ακολουθεί, μπορεί να κοντοσταθείς σε μια κουβέντα που την πρώτη φορά προσπέρασες βιαστικά, τόσο πολύ ήθελες να δεις τι θα γίνει παρακάτω. Αυτή η κουβέντα μπορεί τώρα να σε συγκινήσει περισσότερο κι από τη σκηνή που θυμόσουν τόσα χρόνια.

Η χριστουγεννιάτικη ιστορία του Μίκι

μου φέρνει μια πολύ διαφορετική διάθεση. Είμαι από εκείνους που θα είχαν ευχαρίστως το σπίτι στολισμένο δυο μήνες. Ανυπομονώ κάθε χρόνο για τα Χριστούγεννα σαν παιδί και μου αρέσει που μερικές ιστορίες έχουν γίνει κι αυτές μέρος της γιορτής. Για μένα η ιστορία του Μίκι μοιάζει λίγο με τα χριστουγεννιάτικα τραγούδια που βάζω κάθε χρόνο και τα ξέρω πια απέξω. Μόλις αρχίσουν, θυμάμαι πόσο αργά περνούσαν κάποτε οι μέρες μέχρι τα Χριστούγεννα. Τώρα που περνούν τόσο γρήγορα, μου αρέσει να κρατάω λίγο παραπάνω αυτή την προσμονή.

Στα βιβλία της Ζωρζ Σαρή

γυρίζω όταν με πιάνει νοσταλγία για τα παιδικά μου χρόνια. Όλα της τα βιβλία με πηγαίνουν κάπως εκεί, αλλά δύο ξεχωρίζω, το «Ε.Π.» («Ενωμένες Πάντα») και το «Όταν ο ήλιος…». Με το «Ε.Π.» θυμάμαι πόσο μεγάλη υπόθεση ήταν τότε να έχεις μια φίλη και να πιστεύεις με όλη σου την καρδιά πως θα είστε για πάντα μαζί. Και όταν σκέφτομαι το «Όταν ο ήλιος…», αναρωτιέμαι πώς θα το διάβαζε σήμερα η μεγάλη μου κόρη. Θα κοντοστεκόταν άραγε στα ίδια σημεία; Μου αρέσει η ιδέα να μου πει εκείνη τι της έμεινε από ένα βιβλίο που συνδέω τόσο πολύ με τα δικά μου παιδικά χρόνια.

Το «Τριανταφυλλάκι» της Τζένιφερ Ντόνελι

θα το άνοιγα όταν θα είχα πεθυμήσει να χαθώ σε μια μεγάλη ιστορία. Κάποιες φορές, όταν τελειώνω ένα μυθιστόρημα, μου λείπει ακόμα κι η συνήθεια που είχα όσο το διάβαζα. Μέσα στη μέρα σκεφτόμουν τι μπορεί να συμβεί στους ήρωες και το βράδυ, μόλις έβρισκα λίγο χρόνο, άνοιγα το βιβλίο εκεί που το είχα αφήσει. Την επόμενη μέρα που θα καθίσω, ύστερα από τόσα βράδια μαζί τους, θα πρέπει να διαλέξω κάτι άλλο. Ίσως γι’ αυτό νιώθω μια ιδιαίτερη χαρά όταν ξαναπιάνω το «Τριανταφυλλάκι» και βλέπω πόσες σελίδες έχω πάλι μπροστά μου.

Το «Μονόγραμμα» του Ελύτη

μπορεί να το ανοίξω ακόμα κι αν έχω στη διάθεσή μου μόνο λίγα λεπτά. Μπορεί να διαβάσω μερικούς στίχους, να το κλείσω και να τους σκέφτομαι την υπόλοιπη μέρα. Υπάρχουν φορές που θέλω να ακούσω κάποιον να μιλά για την αγάπη με όλη της την ένταση. Άλλες φορές με συγκινεί περισσότερο η λαχτάρα που νιώθω μέσα στους ίδιους στίχους. Αυτό αγαπώ στην ποίηση. Μπορεί να θυμάμαι ακριβώς τις λέξεις κι όμως, μια μέρα, να με σταματήσει ένας στίχος που τόσες άλλες φορές είχα προσπεράσει.

Έχω αναρωτηθεί αν θα ήθελα να διαβάσω κάποιο από αυτά τα βιβλία ξανά για πρώτη φορά. Θα ήθελα, νομίζω, για την έκπληξη του να φτάνεις σε μια αγαπημένη σκηνή χωρίς να ξέρεις ακόμη ότι θα γίνει αγαπημένη σου. Μου αρέσει όμως και η οικειότητα που έχω αποκτήσει μαζί τους. Μπορώ να ανοίξω ένα βιβλίο στη μέση, να βρω μια παράγραφο που μου είχε μείνει και να το βάλω πάλι στη θέση του. Καμιά φορά, βέβαια, αυτό το «θα διαβάσω μόνο μια παράγραφο» καταλήγει όπως και το «άλλο ένα κεφάλαιο» την πρώτη φορά.

Εσείς σε ποιο βιβλίο επιστρέφετε και τι σας κάνει να το αναζητάτε ξανά;

Ένα δώρο για σένα

Γράψου στο newsletter μου και θα λάβεις δωρεάν το Christmas Advent Calendar 2026.

Έλα να μετρήσουμε αντίστροφα μαζί.

Δεν θα σου στείλω ποτέ ανεπιθύμητη αλληλογραφία ούτε θα μοιραστώ με κανέναν τη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σου.
Δείτε περισσότερα στην Πολιτική Απορρήτου μου.